Οι επικεφαλής των μεγαλύτερων εταιρειών στον κόσμο επενδύουν τεράστια ποσά στην τεχνητή νοημοσύνη, εν μέρει επειδή γνωρίζουν ότι θα μπορούσαν να μειώσουν το κόστος εργασίας.
Οι εταιρείες τεχνητής νοημοσύνης (AI) δίνουν μεγάλες υποσχέσεις σχετικά με την ικανότητα των εργαλείων τους να αντικαθιστούν την ανθρώπινη εργασία.
Ορισμένες θέσεις εργασίας θα αυτοματοποιηθούν, ενώ άλλες θα «ενισχυθούν» από την τεχνητή νοημοσύνη. Οι επικεφαλής των μεγαλύτερων εταιρειών στον κόσμο επενδύουν τεράστια ποσά στην ΑΙ, εν μέρει επειδή γνωρίζουν ότι θα μπορούσαν να μειώσουν το κόστος εργασίας.
«Το σταθερό εργατικό δυναμικό είναι η νέα ανάπτυξη», λέγεται πλέον στον επιχειρηματικό κόσμο, καθώς οι επενδυτές αναρωτιούνται αν οι νέες θέσεις πρέπει να καλυφθούν από ανθρώπους ή από την τεχνητή νοημοσύνη – εικονικούς εργαζόμενους στους οποίους ανατίθενται συγκεκριμένα καθήκοντα, μερικά από τα οποία απαιτούν σημαντικές δεξιότητες.
Αν ακόμη και τα μισά από αυτά τα σενάρια επαληθευτούν, η επίδραση θα αφορά όλους μας, σε διαφορετικούς κλάδους και επαγγελματικές διαδρομές και ενδέχεται οι αλλαγές να έρθουν νωρίτερα απ’ ό,τι περιμένουμε.
Οικονομολόγοι, βραβευμένοι με Νόμπελ, προειδοποίησαν πρόσφατα ότι ο κόσμος «πρέπει να δράσει τώρα», ώστε να διασφαλιστεί ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα οδηγήσει σε υψηλότερο βιοτικό επίπεδο και όχι σε μαζικές απώλειες θέσεων εργασίας. Τον περασμένο μήνα, εταιρείες με έδρα το Λονδίνο προειδοποίησαν επίσης ότι δυσκολεύονται να βρουν εργαζόμενους με συγκεκριμένες δεξιότητες, καθώς η AI αναδιαμορφώνει την αγορά εργασίας.
Είναι ακόμη νωρίς για οριστικά συμπεράσματα, ωστόσο ήδη εμφανίζονται ορισμένα αξιοσημείωτα μοτίβα στα διαθέσιμα δεδομένα.
Πριν από τρία χρόνια, τα γλωσσικά μοντέλα (LLM) μπορούσαν μόνο να ολοκληρώνουν με αξιοπιστία εργασίες που οι άνθρωποι χρειάζονταν δευτερόλεπτα ή λεπτά για να εκτελέσουν. Τώρα ολοκληρώνουν αρκετά σύνθετες εργασίες που θα απαιτούσαν από έναν άνθρωπο να εργαστεί για περίπου μία ώρα.
Ορισμένα από τα πιο προηγμένα γλωσσικά μοντέλα μπορούν πλέον να εντοπίσουν προβλήματα σε ένα συμβόλαιο κρυπτονομισμάτων και μάλιστα να αναπτύσσουν και να βελτιστοποιούν το ίδιο το μοντέλο, κάτι που θα απαιτούσε από έναν άνθρωπο αρκετές ώρες.
Η τελευταία γενιά μοντέλων ενδέχεται να αρχίσει να αναπτύσσεται εξ ολοκλήρου από μόνη της μέσα στην επόμενη χρονιά.
Αυτό αφορά προς το παρόν κυρίως τον προγραμματισμό λογισμικού, όμως παρόμοια μοτίβα εμφανίζονται, σε πιο πρώιμο στάδιο, στην οικονομική ανάλυση, στις νομικές εργασίες αρχικού σταδίου, ακόμη και σε ορισμένες θέσεις εισαγωγικού επιπέδου στον δημιουργικό κλάδο.
Ποιες θέσεις εργασίας κινδυνεύουν περισσότερο
Οι πιο ολοκληρωμένες αναλύσεις προέρχονται από τις Ηνωμένες Πολιτείες, χρησιμοποιώντας δεδομένα τεσσάρων ετών σχετικά με τα αποτελέσματα στην απασχόληση ανά ηλικία, σε ένα φάσμα επαγγελμάτων που εκτίθενται περισσότερο στην τεχνητή νοημοσύνη (συμπεριλαμβανομένων των προγραμματιστών λογισμικού και των εκπροσώπων εξυπηρέτησης πελατών) – και εκείνων που εκτίθενται λιγότερο (εργαζόμενοι στον τομέα της υγείας, στη φροντίδα παιδιών και κομμωτές).
Ανάλυση του Πανεπιστημίου Stanford δείχνει μείωση της απασχόλησης κατά 2,7% για τους εργαζομένους ηλικίας 22 έως 25 ετών από τότε που το ChatGPT έγινε ευρέως διαθέσιμο. Το ποσοστό φτάνει το 12,8% στους κλάδους που επηρεάζονται περισσότερο από την AI, όπως τα χρηματοοικονομικά, το λογισμικό και οι δημιουργικές βιομηχανίες.
Δεν συμφωνούν όλοι οι οικονομολόγοι με αυτή την ερμηνεία, υποστηρίζοντας ότι άλλοι παράγοντες, όπως οι αυξήσεις των επιτοκίων, μπορούν να εξηγήσουν μέρος αυτής της μεταβολής.
Η επίδραση στην αγορά εργασίας
Οι διαδικτυακές αγγελίες εργασίας έχουν επίσης επηρεαστεί μετά την κυκλοφορία του ChatGPT και άλλων μεγάλων γλωσσικών μοντέλων.
Υπάρχουν πολλοί άλλοι παράγοντες που παίζουν ρόλο, από τα επιτόκια έως τη φορολογία. Ωστόσο, ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει πρόσφατη ανάλυση του ΟΟΣΑ, η οποία εξετάζει τη διαφορά στις αγγελίες εργασίας ανάμεσα σε κλάδους με υψηλή έκθεση στην AI – όπως το τηλεμάρκετινγκ και οι νομικές υπηρεσίες – και σε κλάδους με χαμηλότερη έκθεση, όπως οι κατασκευές, η καθαριότητα και η προετοιμασία τροφίμων.
Το Ηνωμένο Βασίλειο επηρεάστηκε αισθητά με βάση αυτόν τον δείκτη, σε μια περίοδο κατά την οποία τα επιτόκια παρέμεναν σταθερά ή άρχιζαν να μειώνονται. Επίσης, η εξέλιξη αυτή προηγήθηκε της περσινής αύξησης των εισφορών κοινωνικής ασφάλισης.
Σε πολλές διεθνείς συγκρίσεις, η μεγάλη συγκέντρωση της βρετανικής οικονομίας στον τομέα των υπηρεσιών την καθιστά περισσότερο εκτεθειμένη σε πιθανές απώλειες θέσεων εργασίας λόγω της AI.
Με πληροφορίες από BBC
