Η ηρωοποίηση του ανθρώπου που καταδικάστηκε για τη χειρότερη γενοκτονία στην Ευρώπη μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο εγείρει σοβαρά ερωτήματα για το μέλλον και την ευρωπαϊκή πορεία της Σερβίας.
Με τιμές που αρμόζουν σε εθνικό ήρωα πραγματοποιήθηκε στο Βελιγράδι η κηδεία του Ράτκο Μλάντιτς, προκαλώντας έντονες διεθνείς αντιδράσεις.
Παρά τις καταδίκες του από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για τη σφαγή της Σρεμπρένιτσα και την αιματηρή πολιορκία του Σαράγεβο, η μεταφορά της σορού του στη Σερβία έγινε με κυβερνητικό αεροσκάφος, ενώ το φέρετρό του, καλυμμένο με τη σερβική σημαία, υποδέχθηκαν στρατιώτες, γεγονός που αποτυπώνει την ευρεία δημοφιλία που διατηρεί ακόμη σε τμήμα της πολιτικής ηγεσίας.
Από νωρίς το πρωί, πλήθος κόσμου με σερβικές σημαίες και φωτογραφίες του εκλιπόντος κατέφθασε στον ναό για να ανάψει ένα κερί. Για τη διευκόλυνση όσων επιθυμούσαν να παραστούν, μάλιστα, οργανώθηκαν δωρεάν δρομολόγια λεωφορείων από τη Βοσνία και διάφορες περιοχές της Σερβίας.
Το φέρετρο του Μλάντιτς τοποθετήθηκε στο εσωτερικό του ναού, με τη συνοδεία φρουράς, ενώ η οικογένειά του δεχόταν τα συλλυπητήρια του κοινού. Η εξόδιος ακολουθία προγραμματίστηκε να τελεστεί από τον Πατριάρχη της Σερβικής Ορθόδοξης Εκκλησίας, με τη ταφή να ακολουθεί σε κοντινό κοιμητήριο.
Το γεγονός προκάλεσε έντονες διπλωματικές και πολιτικές αναταράξεις. Η Επίτροπος Διεύρυνσης της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Μάρτα Κος, ανέβαλε την προγραμματισμένη επίσκεψή της στη Σερβία, καταγγέλλοντας την «ηρωοποίηση» ενός καταδικασμένου εγκληματία πολέμου, ενώ εκπρόσωπος της ΕΕ υπογράμμισε ότι η άρνηση της γενοκτονίας και ο αναθεωρητισμός υπονομεύουν την ενταξιακή πορεία της Σερβίας, η οποία παραμένει «παγωμένη» τα τελευταία χρόνια.
Ο Μλάντιτς υπήρξε ο κύριος αρχιτέκτονας των εθνοκαθάρσεων κατά τον πόλεμο της Βοσνίας, με αποκορύφωμα την τετραετή πολιορκία του Σαράγεβο και τη σφαγή άνω των 8.000 Βόσνιων Μουσουλμάνων στη Σρεμπρένιτσα το 1995. Παρά τη σύλληψή του το 2011 και την καταδίκη του από το Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης, οι εκδηλώσεις κατά την κηδεία του αποδεικνύουν ότι οι σκιές του παρελθόντος συνεχίζουν να διχάζουν βαθιά την περιοχή.
Την ίδια στιγμή, στο Σαράγεβο, η είδηση της λαϊκής αποδοχής που επιφυλάχθηκε στον Μλάντιτς προκάλεσε οργή και οδύνη στους επιζώντες. Οικογένειες θυμάτων εξέφρασαν την απογοήτευσή τους για την απόδοση τιμών σε έναν άνθρωπο που ευθύνεται για τον θάνατο χιλιάδων αμάχων και παιδιών, τονίζοντας ότι η ιστορία οφείλει να τον θυμάται αποκλειστικά ως εγκληματία και όχι ως ήρωα.
Ο πρώην στρατηγός των Σερβοβοσνίων, γνωστός ως «Χασάπης της Βοσνίας», απεβίωσε στη φυλακή στα τέλη Αυγούστου σε ηλικία 84 ετών, ενώ εξέτιε ποινή ισόβιας κάθειρξης για εγκλήματα πολέμου και εγκλήματα κατά της ανθρωπότητας.
